Tentoonstelling Zwolse Bijbel

Tot en met 8 januari 2012 is in het Zwolse museum De Fundatie onder meer de Zwolse Bijbel (Hs. 31) te bewonderen. Dit topstuk uit de collectie van de Universiteitsbibliotheek Utrecht maakt deel uit van de tentoonstelling Van Albrecht Dürer en Thomas a Kempis: kunst en handschriften uit de tijd van de Moderne Devotie. Rond 1500 werd met het werk van kunstenaars als Albrecht Dürer en Quinten Massys de middeleeuwen op grootse wijze afgesloten, terwijl de renaissance zich al aandiende. De 15de en het begin van de 16de eeuw was ook de tijd waarin de Moderne Devotie haar hoogtepunt beleefde en Thomas a Kempis zijn Navolging van Christus schreef, na de Bijbel het meest gelezen boek in het christendom.

Van Albrecht Dürer en Thomas a Kempis is opgebouwd rond de thema’s uit het lijden van Christus, die zowel in de Moderne Devotie als in de beeldende kunst van die tijd centraal stonden. Een van de grootste centra van boekproductie aan het eind van de 15de eeuw was het Fraterhuis in Zwolle. Hier kopieerden de broeders van de Moderne Devotie en leerlingen van de Latijnse School vele religieuze geschriften, die voorzien werden van gedetailleerde miniatuurschilderingen. Een van die geschriften is de imposante zesdelige Zwolse Bijbel uit het bezit van de Universiteitsbibliotheek Utrecht. Twee van de zes delen zijn op de tentoonstelling te zien. De makers van de miniaturen in de Zwolse Bijbel hebben waarschijnlijk ook een aantal van de zogeheten ‘Sarijs-handschriften’ versierd, waarvan er in Museum de Fundatie maar liefst vijftien te zien zijn.

Naast Van Albrecht Dürer en Thomas a Kempis zijn er deze winter in Zwolle vele activiteiten rond de Moderne Devotie. Zo toont Stedelijk Museum Zwolle de tentoonstellingen Aan God gehecht: het verhaal van de Moderne Devotie en Door geloof gedreven: Hedendaagse kunstenaars met werk over hun geloof. In deze tentoonstelling zijn ook twee handschriften van de Universiteitsbibliotheek Utrecht te zien: een afschrift van Dirc van Herxens Eerste Dietse Collatieboec uit 1445 (Hs. 3 L 6), en een Verzamelhandschrift met gezangen van rond 1400 (Hs. 16 H 34). In het Historisch Centrum Overijssel is Een expositie over God te zien van beeldend kunstenaar Henk Heideveld. Bij Waanders Uitgevers verschijnt Moderne Devotie: terug naar de bron met Geert Grote (1340-1384) en Thomas a Kempis (1380-1471).